Türkiye ve dünyadaki toplumsal, siyasal ve kültürel pratiklerin ve yapıların sosyolojik olarak araştırılması ve analiz edilmesi bu blogta yapılmaya çalışılacaktır. Bunu yaparken sosyolojinin sosyolojisi yaklaşımı benimsenerek sosyolojik araştırma yapan sosyologların temel kavramları da eleştirel olarak sunulacaktır. Burada ortaya konulan analizler ve yorumlar kesin ve doğrulanmış bilgiler olarak değil yorumlanmaya ve yanlışlanmaya açık tartışma alanları olarak sunulmaktadır.
Translate
1 Temmuz 2024 Pazartesi
Bahattin Akşit ve PhD Danışmanı Olduğu Bazı Meslektaşlarının Sosyoloji Araştırmaları
Bu video, Maltepe Üniversitesi İngilizce Sosyoloji Bölümü'nde İngilizce olarak verdiğim Türkiye'de Sosyolojinin Gelişmesi Dersinin son haftasının konusu olan Bahattin Akşit ve Doktora Danışmanı olduğu bazı meslektaşlarının Türkiye'de Sosyolojinin gelişmesine katıkıları dersinin Türkçe anlatımıdır. Akşit & ark. 2012 Türkiye’de Dindarlık: Sosyal Gerilimler Ekseninde İnanç ve Yaşam Biçimleri, İletişim. Akşit 1985 Köy Kasaba ve Kentlerde Toplumsal Değişme Ankara: Turhan Kitabevi. Akşit 2023 “Rural/Agricultural Transformations and/or Reproductions in Turkey: Thinking with / against Paul Stirling” Austrian Studies in Social Anthropology. Akşit & Akşit, E. E. 2010 “Shifting conceptions of science, religion, society and state in Turkey”, Middle East Critique. Akşit & ark. 1996 “Population Movements in Southeastern Anatolia: Some Findings of an Empirical Research in 1993” New Perspectives on Turkey. Akşit 1993 "Studies in Rural Transformation in Turkey, 1950-1990" in P. Stirling (Ed.) Culture and the Economy: Changes in Turkish Villages, The Eothen Press. Akşit 1991 "Islamic Education in Turkey: Medrese Reform in Late Ottoman times and Imam- Hatip Schools" in R. Tapper (ed.) Islam in Modern Turkey, I B Tauris and SOAS. Erbaş, H. 1993 "Industrialization and Stratification in an Industrial Turkish City" ODTÜ, PhD. ERBAŞ H., Turan F. (2009) The 2001 Economic Crisis, Its Impacts and Evaluations: The Case of Workers and Small Employers in Ankara, Review of Radical Political Economics Erbaş, H. 2019 Göç ve göçmenler, Phoenix Yayınevi Erbaş, M. 1995 "Two Modes of Urbanization and Urbanism in a Peripheral Town of Turkey" ODTÜ, PhD. Erbaş, M. 2010 Zorunlu Göç, Etniklik ve Kentlilik: Mersin’de HADEP’li Kurmançlar:1996. Erbaş, M. 2011 Dincilik ve Bilimcilik: Türkiye Üniversitelerinde Temel Çelişkiler ve Bir Gelecek Öngörüsü, Eğitim Bilim Toplum. Saktanber 1995 "Islamic Revitalization in Turkey: An Urban Model of a 'Counter-Society', A Case Study, ODTÜ, PhD. Saktanber, 2002 Living Islam: Women Religion and the Politicization of Culture, IB Tauris. Saktanber & Çorbacıoğlu 2008 Veiling and Headscarf-skepticism in Turkey, Social Politics. Aktay 1997 “Body, Text, Identity: The Islamist Discource of Authenricity in Modern Turkey” ODTÜ, PhD. Aktay 2004 Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce Cilt 6/İslamcılık, İLETŞİM YAYINLARI. Aktay 1999 Türk dininin sosyolojik imkânı: İslâm Protestanlığı ve Alevilik, İletişim Yayınları. Şen 2001 “Turkish Entrepreneurs in Central Asia: The Case of Kazakhstan and Kyrgyzstan” ODTÜ, PhD. Şen 2013 Transformation of Turkish Islamism and the Rise of the AKP Şen 2005 Gençlik, AB ve zıt hisler: Bedenini isterim ama ruhunu asla, TSBD.. Baker 2002 “From Opinions to Images: Towards a Sociology of Affects” ODTÜ, PhD. Baker 2018 Kanaatlerden İmajlara: Duygular Sosyolojisine Doğru, İletişim. Baker 2017 Beyin Ekran, İletişim. Gürakar 2016 “Aydınlık Hareketi’nin Küreselleşme ve Ulus Devlet Gerilimi Bağlamında Dönüşen İdeolojisi, Stratejisi ve Söylemleri: Süreklilikler ve Kopuşlar Açısından Bourdieu’cu Bir Analiz” Maltepe Üniversitesi, PhD. Gürakar & Gürakar 2023 Kimlik ve Aidiyet Ekseninde Müslüman İspanyollar, Heretik. Özkurt 2018 “1980 Sonrası Çalışma Hayatına Başlayan Bazı Meslek Mensuplarının Sosyolojik Açıdan Karşılaştırmalı Analizi” Maltepe Üniversitesi, PhD. Özkurt 2021 Çağdaş Toplumlarda Sınıfın Dört Yüzü: Çalışma, Mülkiyet, Gündelik Sosyal İletişim ve İdeoloji; Ankara Üniversitesi, SBF Dergisi. Öngören-Ketene 2020 “İngilizcenıin Yabancı Dil Olarak Öğeniminde Habitus ve Sermaye Türlerinıin Etkı̇sı̇nı̇n Sosyolojı̇k Analizi”, Maltepe Üniversitesi, PhD. Durmuş 2020 "Siyasal-Kültürel Türk(iye) İslam'ı Toplum Haritasında Üç Kuşak Şehitlik-Gazilik Kök Paradigması” Maltepe Üniversitesi, PhD. Durmuş, & Akşit (2023) Recontextualizing Islam in the Social and Collective Memory: Tracing the Sociogenesis of Martyrdom in Türkiye, in A. W. Hughes, W. & A. Aghdassi (Eds). New Methodological Perspectives in Islamic Studies; Brill. Yemeniciler 2021 “Ayrım Pratikleri Üzerinden Bir Sınıf Analizi Denemesi: İstanbul’da Yapılan Bir Araştırma”, 2018-2020”, Maltepe Üniversitesi, PhD. Yemeniciler 2021 Eşitsizliğin Yaşı Yok: Gelir ve Zorunlu Tüketim Ürünlerine Erişim Perspektifinden Yaşlılıkta Eşitsizlikler, Varışlı (ed) Değişen Toplumda Yaşlanma ve Yaşlılık, Nobel. Alkan-Üstün 2022 “Bulaşıcı Hastalıklarda Risk, Sorumluluk ve Damga: Korona virüs ve HPV Örnekleri”, Maltepe Üniversitesi, PhD. Alkan-Üstün, C. 2020 Inclusive education and early school leaving in Bulgaria, Italy, Malta, Romania and Turkey comparative study, Pastoral Care in Education. Köksal 2022 “Türkiye’de Aleviliğin Yapısal Dönüşümü Cemden Cem Evine İstanbul’daki Alevilerle Niteliksel Bir Araştırma”, Maltepe Üniversitesi, PhD. Köksal, C. 2ö21. Tükiye’de Modernleşme ve Kentleşme Sürecinde Yaşlı Dindarlığının Farklı Değişkenlerle İlişkisi Üzerine Bir Deneme, Yaşam Evrelerini Anlamak.
30 Nisan 2023 Pazar
Benim ve kardeşlerimin okuduğumuz ilk okul, Jale İncekol tarafından restore ediliyor
Benim ve kardeşlerimin okuduğumuz ilk okul, Jale İncekol tarafından restore ediliyormuş; kendisine teşekkür ediyorum ve başarılar diliyorum. Ben bu okulda 1953-1957 yılları arasında okudum. Buradan mezun olup Denizli Lisesine gittim ve oradan mezun olup Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ne (ODTÜ) girdim; Chicago Üniversitesinden doktoramı alıp ODTÜ'ye döndüm ve 35 yıl boyunca öğretim üyeliği yaptım. Oradan emekli olup 15 yıl da Maltepe Üniversite'sinde çalıştım. Sosyolog olma yolculuğum, 100. yılını yaşamakta olduğumuz Türkiye Cumhuriyet'nin 11inci yılında inşa edilen bu Cumhuriyet okulunda başladı. Cumhuriyetimizin İkinci Yüzyılının daha eşitlikçi, daha özgür, daha demokratik, daha çoğulcu, daha bilimsel ve sosyo-ekonomik olarak daha gelişmiş olması dileklerimi buradan paylaşıyorum.
18 Şubat 2023 Cumartesi
Bahattin Akşit 2023 Mekan, Yersizyurtsuzlaşma, Kültür ve Kent: Lefebvre, Hall, Deleuze-Guattari
3 Ağustos 2022 Çarşamba
Bahattin Akşit 2022 Bourdieu: Araştırmasız kuram/teori boştur, kuramsız/teorisiz araştırma kördür
Bahattin Akşit 2022 Bourdieu: Araştırmasız kuram/teori boştur, kuramsız/teorisiz araştırma kördür
1 Bourdieu ve Wacquant Düşünümsel Bir Antropoloji için Cevaplar 2 Elliott & Turner Portreler, bl. 28 (Bridget Fowler) 3 Bourdiue'yu Okumak, Meder ve Cegin 2011-sbe.gantep.edu.tr. 4 Bourdieu Bilimin Toplumsal Kullanımları Bourdieu’nun alanların mantığı ile kapital kavramı arasındaki ilişki konusundaki kavramları: Toplumsal gerçekliğin ilişkiselliği veya bağıntısallığı ile alan ilişkisi; alan nesnel konumlar arasındaki ilişkilerin bir “network”üdür veya ağıdır; alan göreli olarak özek ve başka bir faktöre indirgenemez bir mikrokozmostur; alan ve oyun benzetmesi; oyuna girmek ve yatırım yapmak ile , alana girmek ve yatırım yapmak benzerliği; alana yatırım, alanla ilgilenmek, Latince oyun kelimesinden türetilen “illisio” olarak kavramlaştırılıyor; oyuna veya alana stratejik yönelim; aygıt sistem ve alan arasındaki farklar; alanı araştırmak için adımlar: her alanın iktidar alanı ile ilişkisi; alanda var olan konumların nesnel bir haritasının çıkarılması; alandaki faillerin “habitus”larının belirlenmesi; kapitallerin taşıyıcisı failler; siyasal veya devlet kapitali meta-kapital. Bourdieu’nun habitus ile kapital kavramı arasındaki ilişki konusundaki kavramları: ”Illisio”nun alana özgü ilgi/çıkar olarak tanımlanması; illusio/ilgi/çıkar ile ilgisizlik, çekimserlik, ataraxia zıtlığı; kapitalin üç temel türü:ekonomik kapital, kültürel kapital, sosyal kapital ve bunları kucaklayan simgesel kapital; pratiğin mantıksal olmayan mantığı; bulanık mantık; habitus yapılandırılmış ve yapılandıran yönelimler bütünüdür; habitus öznelleşmiş toplumsallıktır; konumlar arasındaki hareket güzergahının failidir. Bourdieu’nun köy araştırmaları, bekarlar Balosu: kız kardeşini şehirli ile evlendirme eğilimi kendisinin evlenememesi ve Fransa’da köylülüğüm fiziki şiddet kullanmadan simgesel şiddet kullanılarak yok olması; simgesel hakimiyet; simgesel şiddet; yanlış tanıma, yok sayma; kuramsız araştırma kör, araştırmasız kuram boştur; pozitif bilimleri taklit eden sosyal bilim ile bilimsel kriterler dışında hiçbir mutabakat tanımayan özerk ve agonistik/çekişmeli bilimsel alan; hakimiyet arzusunun bilme arzusuna dönüşmesi; (transforming libido dominandi to libido scientia) bilim ile sağduyu karşıtlığı ve bilimin her an sağduyuya dönme tehlikesi; bilimsel alan ve bilimsel akıl tarihseldir ancak tarihe indirgenemez; bilimsel uygarlaşma süreci; bilimsel habitus tarihsel bir aşkınlıktır; sosyoloji diğer bilimlere meta/üst olmayı değil kendisine üst olmayı bilmelidir; hem sorumsuz iradeciliğe hem de kaderci bilimciliğe karşı akılcı ütopyacılık. Bourdieu’nun önerdiği sosyolojik araştırmacılık yaklaşımı: Bir mesleği aktarmak: sıradan ve önemsiz sayılan ampirik nesneler aracılığıyla yüksek kuramsal analizler yapabilmek; çok soyut sorunları pratik bilimsel işlemlere çevirmeyi bilmek; bilimsel habitusun edinilmesi, opus operatum X modus operandi; Bağıntısal olarak düşünmek: araştırma nesnesinin inşası; tözselliğe karşı bağıntısal/ilişkisel düşünmek; alanın sınırlarını bulmak; tikel örneği sistematik sorgulama ve genele ulaşma; homolojiler yoluyla analojik düşünmek, karşılaştırmalı yöntem; Radikal bir şüphe: toplumsal tarih yoluyla sağduyudan kopuş; bürokratik komisyon mantığından kopuş; epistemolojik kopuş/sosyal kopuş; düşünümsellik, akademik sağduyudan kopuş; Double bind ve Dönüşme: Çifte çıkmaz: hem günlük hayatın sağduyusu ve akademik sağduyu: her ikisine de dalmak ve her ikisinden de kopabilmek, bakışın dönüşüme uğraması; bilimsel kültürde ustalık ve bu kültüre başkaldırı.
Bahattin Akşit 2022 Marx, Althusser, Gramsci & Laclau: Göreli Bağımsızlık, Heğemonya ve Olumsallık
Bahattin Akşit 2022 Marx, Althusser, Gramsci & Laclau: Göreli Bağımsızlık, Hegemonya ve Olumsallık
21 Temmuz 2022 Perşembe
Bahattin Akşit 2022 Searching for Social Sturcture of Turkey in novels and films: Pamuk's Bozaman
Bahattin Akşit 2022 Searching for Social Sturcture of Turkey in novels and films: Pamuk's Bozaman
Bahattin Akşit 2022 Unification of Education Law 1924, Imam Hatip Schools and Girls' Education
Bahattin Akşit 2022 Unification of Education Law 1924, Imam Hatip Schools and Girls' Education
Bahattin Akşit 2021 Village Law of 1924 other Land Codes in Late Ottoman and Early Republican Turkey
Bahattin Akşit 2021 Village Law of 1924 other Land Codes in Late Ottoman and Early Republican Turkey
7 Kasım 2021 Pazar
Bahattin Aksit 2021 Halil Inalcık and Michael Meeker on Classical Ottoman state and social structure
Bahattin Aksit 2021 Halil Inalcık and Michael Meeker on Classical Ottoman state and social structure
In this video I talk about Halil Inalık's articles on Mehmet the Conqueror and Michale Meeker's book A Nation of Empire especailly the chapter on classical state and social structure of Ottoman Empire through Mehmet II.'s building of Topkapı Palace and issuing a Kanunname (Code of Laws). Meeker's use of Foucault's concepts of power, panopticon, discipline, gaze and supervision in the analiysis of the architectural structure of Topkapı Palace combining it with Cafer Çelebi's Hevesname are discussed in the video.
Bahattin Aksit 2021 Lewis and Meeker: Imperial Continuity of Turkish State and Society
Bahattin Aksit 2021 Lewis and Meeker: Imperial Continuity of Turkish State and Society
Bernard Lewis's (1961) Emergence of Modern Turkey and Micheal Meeker's (2002) A Nation of Empire are two books that discuss Ottoman and Republican continuity in Turkey. Lewis's book is politcal scientific and historical while Meeker's book is anthropological and historical. Meeker as anthropologist studied the town of Of in Trabzon starting second half of 1960's by focusing on state-society relationships and puzzled with the continuity and/or discontinuity with the past social and politcal structures. On the basis of repeated visits to Of and a historical research he found out imperial legacy in the local community. Lewis stated at the beginning of his book that he will focus on three elements that go into making of modern Turkey: the Islamic, the Turkish and the Local. In this video Lewis's and Meeker's books will be taken up. In the next video Meeker's and Halil İnalcık's contributions to the study of classical Ottoman State struclture will be summarized.
Bahattin Akşit 2021. Mardin and Karpat on Continuity and Discontinuity of Ottoman-Republican Turkey
20 Kasım 2020 Cuma
Wallerstein Üzerine Bahattin Akşit Dünya-Sistemleri Analizi, Yapısal Kriz ve Çatallanma
Wallerstein, I. 1999. The End of the World as We Know It, University of Minosata Press.
Wallerstein, I. 2001. Bildiğimiz Dünyanın Sonu, İstanbul: Metis.
https://www.iwallerstein.com/commentaries/
https://www.binghamton.edu/fbc/commentaries/
https://bahattinaksit.blogspot.com/2019/09/2019-ylnda-kaybettigimiz-iki-sosyolog.html
Wallerstein: Bildiğimiz Dünyanın Sonu
Belirsizlik ve Yaratıcık (giriş);
Sosyal Değişme (bl.8)
Dünya Sistemi Analizinin yükselişi ve çöküşü (bl.13);
Sosyolojinin mirası (bl.15)
Öncüller:
1. Tarihsel sistemler, genesis/oluşum, gelişme/yapılaşma ve dönüşüm/çatallanma
2. Çatallanma, krizler: küçük girdiler büyük çıktılar
3. Belirsizilik: Korkunş ağır sonuçlar veya daha iyi ve adil bir dünya
Sonuçlar:
1. İlerileme kaçınılmaz değil, formel rayoniteden tözel rasyoneliteye geçiş
2. Gelecek kestirilemez, kesinliklerin sonu
3. Sosyal sitemeler en karmaşık sistemler
4. Belirsizliğin yaratıcılığa ve daha eşitlikçi ve adil bir dünyaya geçiş olasılığı
Toplumsal değişme:
"Değişim sonsuzdur. Hiçbir şey değişmez."
Feodal sistemin çöküşü ve kapitalist dünya ekonomisinin ortaya çıkıp gelişmesi ve yayılması
Hegomonik ülkeler, Hollanda, İngiltere, ABD ve son durum
dünya sistemi analizi, merkez ve çevre, yarı çevre ülkeler,
Dünya sistemi analizinin yükselişi ve çöküşü:
küreselliği, tarihselliği, tekdisiplinliği, bütüncülüğü,
Sosyolojinin Mirası ve Vaadi
Sosyoloji kültürünün, Kanonun temelleri:
Durkeheim: Rasyonal grup
Marx: Grupta hiyerarşi ve çatışma
Weber. Meşruluk, alt gruplar hayatta kalma/beka beklentisiyle için grup otoritesini kabul ediyor.
Meydan okumalar:
1.Bilinçaltı, rasyonel olmayan, formel rasyonalite ve tözel rasyonalite Freud
2. Avrupa merkezciliğe meydan okuma, Anwar Abdul-Malek/ Samir Amin
3. Tarih: epizodik zaman, toplumsal fizik: sonsuz zaman,
long duree zaman, konjonktürel zaman, Fernand Braudel
4. Karmaşıklık Araştırmaları, Prigogine
5. feminist meydan okuma.
6. karmaşıklık araştırmaları ve kültür araştırmaları, doğa-kültür hibridliği,
"Hiçbir zaman modern olmadık" Latour
Siborglar Haraway
long-duree döngüleri ve kondratiyef döngüleri,
tözel rasyonalite, belirsizlik ve kesinlik,
Immanuel Wallerstien by Bahattin Akşit Emergence of World-System Analysis and Bifurcation
Immanuel Wallerstien by Bahattin Akşit Emergence of World-System Analysis and Bifurcation
I start this video by focusind on the beginnings of my own sociological research program and Wallestein's research program titled as "world-system analysis" approach. Here I give refernce ot his article in 1974 titled as "The rise and future demise of the world-system analysis" which is chapter 13 of his 1999 book "The end of the world as we know it". Basicly I try to summarize and discuss some chapters of this book: Introduction, Chapter 8 on social change, chapter 13 on rise and demise and chapter 15 on heritage and promise of sociology. In addition to these chapters I dwell on his last and 500th Coomentary titled as "This is the end, this is the beginning".
